Op 6 februari 2024 heeft Platform Groen Gas een bericht gepubliceerd waarin wordt gecommuniceerd dat na vier maanden de 23 vergisters in Friesland, Groningen en Drenthe van het slot mogen. Onder de desbetreffende vergistingsinstallaties bevinden zich ook diverse 'eerste-uurs klanten' van Ekwadraat. In oktober 2023 wordt bij deze vergisters amfetamine gevonden in het digestaat. Vanwege een gebrek aan informatie over de situatie, neemt de sector zelf het initiatief om de situatie te onderzoeken en de effecten te achterhalen. Onze collega Jan Zuidema heeft vanuit Ekwadraat de rapportage geschreven en het proces gecoördineerd, met als doel de vergisters weer in werking te laten treden en duidelijkheid te scheppen over de situatie.
Jan Zuidema
''De ondernemers zijn onterecht hard aangepakt wat door samenwerking met de sector voorkomen had kunnen worden. Fijn dat het perspectief is gekeerd en de ondernemers weer volop groen gas kunnen produceren.''
Groningen - 6 februari 2024 - Na vier maanden is er een einde gekomen aan de amfetaminezaak in Noord Nederland. In oktober 2023 werden bij 23 vergisters in Friesland, Groningen en Drenthe amfetamine gevonden in het digestaat. Het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit suggereerde dat de Opiumwet op de bevindingen van toepassing was waardoor de productie van de vergisters werd stilgelegd. Opvallend detail is dat het hier om minimale hoeveelheden amfetamine ging en er geen andere sporen van drugsgerelateerd afval zijn aangetroffen. Wat ook opvalt is dat de gevonden waarden bij zowel de eerste als de tweede controle vrijwel gelijk zijn. De aanvankelijke verdenking van dumping van illegaal drugsafval is dan ook ongegrond. Op basis van de huidige inzichten kunnen we nu stellen dat de Omgevingsdiensten de uitkomsten verkeerd hebben geïnterpreteerd. Daarnaast blijkt uit onderzoek van twee onafhankelijke advocatenkantoren dat de Opiumwet niet van toepassing is en dat er geen sprake is van overtreding van de meststoffenwet.
Door gebrek aan informatie over de verrichte onderzoeken, heeft de branche zelf het onderzoek ter hand genomen naar de mogelijke herkomst, oorzaak en schadelijkheid van de aangetroffen amfetamine in het digestaat. Enerzijds om antwoord te vinden op alle vragen, anderzijds omdat men zich niet herkende in de vermoedens van illegale dumping van drugsafval via mest- en/of co-producten.
Amfetaminevorming door biochemisch proces meest voor de hand liggend
Het ingestelde onderzoek door de sector* geeft de volgende resultaten weer:
Provincies herzien het genomen besluit
Op basis van een gedegen analyse van alle beschikbare feiten hebben de gedeputeerden van de drie provincies besloten de 23 getroffen productiebedrijven weer vrij te geven. Gedeputeerde Jisse Otter: “De vondst van amfetamine in het digestaat kwam als een verrassing. Ik ben blij dat we voor nu een oplossing hebben, zodat de covergisters verder kunnen. Er moet echter nog wel verder onderzoek plaatsvinden naar de aanwezigheid van de amfetamine in het digestaat en de schadelijkheid voor mens en milieu. Het Rijk onderzoekt dit verder.”
Robert Goevaers, directeur van het Platform Groen Gas, is verheugd over de beslissing van de noordelijke provincies: “Het is fijn voor de bedrijven en voor de branche dat deze gedeputeerden het eerder genomen besluit terugtrekken en een punt zetten achter deze zaak. Nu is het zaak dat de productie bij de betrokken bedrijven weer op gang komt. Als sector zullen we met de overheid in overleg gaan wat er nu nog gedaan kan worden aan de inbreuk op het imago dat is ontstaan. Als sector zullen we keihard doorwerken om Nederland elke dag een stukje groener te maken.”
*Bekijk het informatiedocument hier: informatiedocument Amfetamine vergisters
De energietransitie vraagt om realisme en slimme oplossingen. Waar elektrificatie niet toereikend is, biedt groen gas de uitkomst. Het is een essentiële schakel om de industrie, de gebouwde omgeving en mobiliteit te verduurzamen. Voor ondernemers en investeerders biedt de groeiende vraag naar groen gas projecten een interessante business case. Maar wat komt er kijken bij de ontwikkeling en exploitatie? Ekwadraat neemt u mee in de wereld van hernieuwbaar gas.
De vraag "wat is groen gas?" horen we vaak. Het is de duurzame variant van aardgas, geproduceerd uit organische reststromen. In tegenstelling tot fossiel gas, dat miljoenen jaren onder de grond heeft gezeten, is dit gas volledig hernieuwbaar.
Het proces begint vaak met biogas dat ontstaat door vergisting. Dit biogas wordt vervolgens gezuiverd en opgewaardeerd tot het dezelfde kwaliteit en eigenschappen heeft als aardgas. Hierdoor kan het direct worden ingevoed in het bestaande gasnetwerk. Groen gas is daarmee een directe vervanger voor aardgas, zonder dat er aanpassingen nodig zijn bij de eindgebruiker.
Een van de belangrijkste drijfveren voor de inzet van dit gas is de reductie van emissies. De groen gas co2 uitstoot is namelijk onderdeel van een korte koolstofcyclus. De CO2 die vrijkomt bij verbranding, is kort daarvoor door de biomassa (planten/organisch materiaal) opgenomen uit de atmosfeer.
Hierdoor voegt u – in tegenstelling tot bij aardgas – netto geen extra CO2 toe aan de atmosfeer. Kijken we naar de totale keten, dan is de groen gas co2-uitstoot (inclusief productie en transport) vele malen lager dan die van fossiele brandstoffen. Dit maakt het voor bedrijven een cruciaal instrument om hun CO2-footprint te verlagen en te voldoen aan ESG-doelstellingen.
De productie vindt plaats door het vergisten van biomassa. Een veelbelovende route voor de agrarische sector is groen gas uit mest. Door dagverse mest te vergisten op boerderijschaal of in coöperatief verband, wordt methaan dat anders uit de mest zou ontsnappen, nuttig ingezet als energiebron.
Naast mest worden ook andere reststromen gebruikt, zoals slib uit waterzuivering en resten uit de voedingsmiddelenindustrie. Ekwadraat adviseert initiatiefnemers over de juiste mix van grondstoffen om een zo hoog mogelijk rendement uit de installatie te halen.
De ambities zijn groot: in het Klimaatakkoord is vastgelegd dat de groen gasproductie Nederland moet groeien naar 2 miljard kubieke meter (m³) in 2030. Op dit moment is de productie nog lang niet op dat niveau. Dit gat tussen de huidige status en de doelstelling biedt enorme kansen voor nieuwe initiatieven en investeerders.
De overheid stimuleert deze opschaling. Niet alleen via de SDE++ subsidie, maar ook door de aanstaande bijmengverplichting voor energieleveranciers. Dit stuwt de vraag en de marktwaarde van uw productie.
Hoe bewijst u dat uw gas groen is? Omdat het gas fysiek mengt met aardgas in het leidingnet, werkt de markt administratief met groen gas certificaten, ook wel Garanties van Oorsprong (GvO’s) genoemd. VertiCer geeft deze certificaten uit per geproduceerde hoeveelheid. 1 GvO staat gelijk aan 1 MWh groen gas.
Deze certificaten vertegenwoordigen de duurzame waarde van het gas. Handel in deze certificaten kan, bovenop de gasprijs, een aanzienlijke inkomstenbron vormen voor producenten. Ekwadraat helpt u bij het navigeren van dit certificeringsproces en het optimaliseren van uw opbrengsten.
Wilt u investeren in groen gas of heeft u reststromen die u wilt verwaarden? De route van idee naar realisatie is complex en vraagt om expertise op het gebied van vergunningen, subsidies, techniek en contractering.
Ekwadraat is uw partner in dit traject. Wij rekenen uw business case door, verzorgen de engineering en begeleiden de bouw. Samen zorgen we ervoor dat uw project bijdraagt aan een fossielvrije toekomst én een gezond rendement oplevert.
Benieuwd naar de potentie van uw locatie? Neem contact op met de experts van Ekwadraat.
"Benieuwd naar de mogelijkheden? Ik zoek het graag uit!"
Sales- en accountmanager