Onze visie op participatie


 

Participatie versnelt de energietransitie!

De opwarming van de aarde gaat steeds sneller. We merken de effecten; hete zomers en in de winter een hoge energierekening. Voor ondernemers is stroom steeds duurder en moeilijker te krijgen vanwege netcongestie. Daarom voelen we de haast om klimaatdoelstellingen te halen. Voor de aarde en onszelf, zodat we prettig kunnen blijven wonen en kunnen blijven ondernemen. Echte participatie onderdeel maken van het halen van die doelen lijkt op het eerste gezicht soms tot meer gedoe, kosten en tijd te leiden. Waarom zou je dat toch doen? 

 

1. Het versnelt de transitie op lange duur

De energietransitie vindt achter de voordeur en in de achtertuinen van mensen plaats. Je hebt hun input en medewerking nodig. En natuurlijk ook hun toestemming. De energietransitie vraagt om slim en samen vooruitdenken. Door dit participatief te doen, leg je een stevige basis voor de toekomst. Daarom is participatie ook in de Omgevingswet opgenomen als verplichting. Voor ondernemers is het o.a. vanwege netcongestie vaak alleen mogelijk om te blijven ondernemen door in samenwerking met andere ondernemers anders met energie om te gaan. 

 

2. Vanwege al het moois dat het oplevert

Betere collectieve oplossingen, goede sociale- en werkrelaties, individuele lasten lager. Met het opbouwen van sterke relaties, het inrichten van een zorgvuldig proces en inhoudelijke keuzes maken door uit te proberen, te leren en te verbeteren, kunnen we onze klimaatdoelen behalen. Aandacht besteden aan participatie in de energietransitie is een investering in de toekomst en elkaar.

 

3. Participatie ja of nee?

Wanneer je aandacht besteedt aan participatie leidt dit tot: 

  • betere en praktisch haalbare oplossingen;
  • samen de lasten dragen = lichter;
  • plezier in samenwerken, betrokkenheid en verbondenheid;
  • onderling vertrouwen;
  • eigenaarschap waar het hoort.

Wanneer je geen aandacht besteedt aan participatie leidt dit tot:

  • inhoudelijk minder sterke oplossingen;
  • minder draagvlak voor de aanpak;
  • vertraging tijdens het proces als er weerstand ontstaat;
  • minder sociale cohesie en werkrelaties vanuit vertrouwen.

Whitepaper participatie


Ambitieuze klimaatdoelen behaal je met effectieve participatie. Maar waarom is dit nodig en hoe kom je tot effectieve participatie? Adriana Lavooij, expert participatie bij Ekwadraat vertelt je hier graag meer over in deze whitepaper.

 

Het verschil tussen echte en verplichte participatie

 

Echte participatie vraagt om betrokkenheid van iedereen. Voel de urgentie, zoek het gesprek en de verbinding, maak helder wie mag meedenken en wie de beslissingen nemen. Hierin investeren kan maanden tot jaren duren, maar levert veel op. Tegelijkertijd moet duidelijk blijven bij wie het eigenaarschap en beslissingsrecht ligt.

Verplichte participatie neemt vaak de vorm aan van een georganiseerde avond, waar wat informatie gezonden wordt en de betrokkenen achteroverleunen. De mening van de mensen die naar zo’n avond komen wordt misschien wel gevraagd, maar er wordt niks mee gedaan. Vertrouwen komt te voet en gaat te paard’. Een gemiste kans dus om het op die manier te doen.

 

 

 

Een participatieproces bestaat uit fases

Richt het participatieproces goed in, zodat je het meeste haalt uit de samenwerking met de mensen die je nodig hebt:

  1. investeer eerst in relaties, leer je doelgroepen kennen;
  2. richt je proces zorgvuldig en transparant in;
  3. duik daarna pas de inhoud in en sta open voor input.

Samen creëer je de condities om de grote, complexe uitdagingen aan te kunnen waar we nu in de energietransitie voor staan. Benieuwd hoe je het participatieproces inricht? Download de whitepaper ‘Ambitieuze klimaatdoelen behaal je met effectieve participatie’.

 

Het adequaat omgaan met emoties in verschillende fases


Tijdens een transitie komen emoties los, bij alle betrokkenen. Het is van belang om deze te herkennen en te erkennen. Kijk vervolgens op maat wat er nodig is in je participatiestrategie, maar ook de bijbehorende communicatie. Aandacht voor de verschillen in doelgroepen is een belangrijke succesfactor. Mensen die wel willen verduurzamen maar niet kunnen hebben iets anders nodig dan andersom.Naast het inrichten van een rechtvaardig participatieproces is het van belang om de focus te leggen op het aandacht geven aan emoties die er zijn. Hoe beter je hebt geïnvesteerd in vertrouwen, goede relaties en een zorgvuldig proces, des te beter emoties tijdens de transitie een plek kunnen krijgen zonder voor vertraging te zorgen.

Voor advies en ondersteuning kun je bij Ekwadraat terecht

 

Bij de start van het project

We starten met een scherpe afbakening van het doel van je project. We kijken samen naar het gewenste participatieniveau, de inzet van de participatieladder en we doen samen een doelgroepanalyse. Vervolgens zoeken we contact met de doelgroep. We helpen bij het vormen van een kopgroep/werkgroep en waarmee je toewerkt naar het halen van gezamenlijk opgestelde doelen. Tot slot helpen we je vooraf met de inrichting van het proces. Zo krijgen jullie de kaders en benodigde rollen duidelijk, maken we een realistische planning en kiezen we best passende participatie- en communicatiestrategie naar aanleiding van een grondige netwerkanalyse. 

Tijdens het project

In de uitvoering van participatieproces kan je tegen allerlei dingen aanlopen. Naar aanleiding van regelmatige evaluatie kom je erachter wat goed gaat en wat juist extra of andere inzet vraagt. Ekwadraat biedt hulp en ondersteuning bij effectief brainstormen, gezamenlijke besluitvorming en het concreet vormgeven van jullie participatieproces. In de uitvoeringsfase komen vaak veel emoties los, zoals verwarring en weerstand, waarmee we je helpen om te gaan. Ook blijven we gezamenlijk werken aan de onderlinge werkrelaties en het vertrouwen van alle stakeholders.

Aan het einde van het project

Als het project of een betrokken partij stopt, is het belangrijk om goed te af te ronden. Met een eindevaluatie wordt de effectiviteit van jullie inspanningen gemeten en wordt er geleerd van jullie ervaringen. Samen zorgen we ervoor dat verantwoordelijkheden op de juiste manier worden overgedragen en er indien nodig duidelijke vervolgafspraken worden gemaakt.

 

 

Benieuwd hoe je het participatieproces kunt inrichten?

Met op maat gemaakte participatie en communicatie verrijken we de energietransitie en zorgen we voor vertrouwen en verbondenheid tussen de mensen die hierbij betrokken zijn!

''Ik help graag met het organiseren van een effectief participatieproces'' 

Adriana Lavooij

Adviseur gedragsverandering & energietransitie