Onze adviseurs Andries Metz en Marjan de Vries zijn gezamenlijk voor ongeveer een dag in de week Aanjager Energie bij de Vereniging Circulair Friesland (VCF). De vereniging bestaat inmiddels uit ruim 100 leden waarin alle overheden in Friesland vertegenwoordigd zijn, maar het gros bestaat uit lokale MKB-bedrijven. Ze zijn een onderdeel van het 15-koppige team aanjagers, die elk op verschillende thema’s aanjagen binnen de circulaire economie. De thema’s zijn: Biomassa, Bouw, Energie, Kunststoffen, Landbouw, Mobiliteit, Onderwijs, Voeding, Water, Toerisme en Zorg. Het doel is om Friesland (en Noord-Nederland) in 2025 de meest circulaire regio van Europa te laten zijn.
Binnen Circulair Friesland werken we met het 7 pijlermodel van Metabolic. Het idee van deze 7 Pijlers is dat er in circulaire economie constant rekening moet worden gehouden met de andere thema’s. Om een voorbeeld te geven: Het bouwen van een windmolen is een grote plus voor het thema Energie, maar bij de productie en bouw van de molen moet je kritisch zijn op verschillende bijkomende factoren zoals: het aantal materialen die benodigd zijn voor de bouw van de molen (en wat ermee gebeurt na de levensloop de hoeveelheid water dat gebruikt wordt, het transport minimaal houden, de biodiversiteit niet schaden en geen impact hebben op mens en omgeving. Dat is nogal een opgave, maar het zet je aan het denken en geeft je de mogelijkheid om integraler naar ontwikkelingen te kijken. Het is een goed voorbeeld van een framework om te kunnen systeemdenken.
Met dit 7 pijlermodel in de broekzak werken alle aanjagers aan een Transitie DOE Agenda. Waarin eerst op systeemniveau wordt gekeken op wat voor manier het systeem op dit moment draait. Vanuit dat punt kijken we naar de meest kritische kantelpunten, waar moeten we onze acties op richten om zoveel mogelijk impact te hebben? En welke projecten zijn daarin het meest impactvol?
Voor het thema Energie ziet dat er als volgt uit:
De ambitie is 100% duurzame energie in 2025; “In de provincie Friesland wordt minimaal 100% lokaal georganiseerde duurzame energie geproduceerd, waarbij de kosten en baten ook in de regio blijven. Energienetten zijn robuust en worden gevoed uit collectieve en individuele duurzame bronnen. Er wordt maximaal ingezet op reductie en het voorkomen van verliezen; er is sprake van gelijktijdigheid voor opslag wordt toegepast. De energietransitie draagt duidelijk bij aan lokale werkgelegenheid en versterken van leefbaarheid.”
Op dit moment ligt dat rond de 12%, er is dus nog genoeg te doen. Eén van de eerste dingen die ons opviel is dat er niet veel overheden zijn wiens ambities overeenkomen met dat wat we in de vereniging beogen. Daarmee hadden we ook meteen mijn eerste focuspunt te pakken: De Regionale Energiestrategie Friesland. Daar wordt bepaald waar (ongeveer) en hoeveel elektriciteit we in Friesland gaan opwekken tot 2050. Andries is daarom onderdeel geworden van de Fryske Energie Alliantie, waarin verschillende maatschappelijke organisaties zoals VCF rechtstreeks inspraak hebben op het proces. Natuurlijk doet hij dit samen met een aantal andere organisaties zoals: Ús Koöperaasje, de Freonen van Fossylfry Fryslân, Jongerenpanel Duurzaam Fryslân, Netwerk Duurzame Dorpen en de Friese Milieu Federatie.
Andere belangrijke onderdelen van duurzame energie zijn de businesscases rondom gelijktijdigheid en opslag. Hier is principieel wat over te zeggen; Gebruiken wanneer er opwek is en transport minimaliseren, maar ook vanuit een economisch perspectief wordt het langzamerhand interessanter om gelijktijdigheid te stimuleren. Transport en opslag worden na deze factoren georganiseerd. Om hierin projecten te kunnen stimuleren ben ik nauw betrokken bij de ontwikkelingen rondom de Energiecampus. Daar bevindt zich de ruimte en de kennis om technieken rondom gelijktijdigheid en opslag te testen.
Daarnaast heb is nog een belangrijk icoonproject dat op de lijst staat: Duurzaam Ameland. De ontwikkelingen op Ameland hebben het karakter van ontwikkelingen die tenminste 10-15 jaar voorlopen op de rest van het energielandschap. Er wordt veel getest met nieuwe technieken; Getijdenenergie, hogedrukvergisting en hybride warmtepompen. Ook wordt er gekeken op systeemniveau wat de beste keuzes zijn en hoe je komt tot een systeem waarin de maatschappelijke kosten het laagst zijn.
Heb jij als organisatie vragen rondom circulaire energie of wil je eens sparren over het bovenstaande? Neem dan contact met mij of Marjan op en dan maken we een afspraak! 😊
2 april 2020 – Andries Metz
Neem dan contact op met Andries Metz via onderstaande formulier.
"Ik help je graag met al je vragen rondom circulaire energie!"
De energietransitie vraagt om realisme en slimme oplossingen. Waar elektrificatie niet toereikend is, biedt groen gas de uitkomst. Het is een essentiële schakel om de industrie, de gebouwde omgeving en mobiliteit te verduurzamen. Voor ondernemers en investeerders biedt de groeiende vraag naar groen gas projecten een interessante business case. Maar wat komt er kijken bij de ontwikkeling en exploitatie? Ekwadraat neemt u mee in de wereld van hernieuwbaar gas.
De vraag "wat is groen gas?" horen we vaak. Het is de duurzame variant van aardgas, geproduceerd uit organische reststromen. In tegenstelling tot fossiel gas, dat miljoenen jaren onder de grond heeft gezeten, is dit gas volledig hernieuwbaar.
Het proces begint vaak met biogas dat ontstaat door vergisting. Dit biogas wordt vervolgens gezuiverd en opgewaardeerd tot het dezelfde kwaliteit en eigenschappen heeft als aardgas. Hierdoor kan het direct worden ingevoed in het bestaande gasnetwerk. Groen gas is daarmee een directe vervanger voor aardgas, zonder dat er aanpassingen nodig zijn bij de eindgebruiker.
Een van de belangrijkste drijfveren voor de inzet van dit gas is de reductie van emissies. De groen gas co2 uitstoot is namelijk onderdeel van een korte koolstofcyclus. De CO2 die vrijkomt bij verbranding, is kort daarvoor door de biomassa (planten/organisch materiaal) opgenomen uit de atmosfeer.
Hierdoor voegt u – in tegenstelling tot bij aardgas – netto geen extra CO2 toe aan de atmosfeer. Kijken we naar de totale keten, dan is de groen gas co2-uitstoot (inclusief productie en transport) vele malen lager dan die van fossiele brandstoffen. Dit maakt het voor bedrijven een cruciaal instrument om hun CO2-footprint te verlagen en te voldoen aan ESG-doelstellingen.
De productie vindt plaats door het vergisten van biomassa. Een veelbelovende route voor de agrarische sector is groen gas uit mest. Door dagverse mest te vergisten op boerderijschaal of in coöperatief verband, wordt methaan dat anders uit de mest zou ontsnappen, nuttig ingezet als energiebron.
Naast mest worden ook andere reststromen gebruikt, zoals slib uit waterzuivering en resten uit de voedingsmiddelenindustrie. Ekwadraat adviseert initiatiefnemers over de juiste mix van grondstoffen om een zo hoog mogelijk rendement uit de installatie te halen.
De ambities zijn groot: in het Klimaatakkoord is vastgelegd dat de groen gasproductie Nederland moet groeien naar 2 miljard kubieke meter (m³) in 2030. Op dit moment is de productie nog lang niet op dat niveau. Dit gat tussen de huidige status en de doelstelling biedt enorme kansen voor nieuwe initiatieven en investeerders.
De overheid stimuleert deze opschaling. Niet alleen via de SDE++ subsidie, maar ook door de aanstaande bijmengverplichting voor energieleveranciers. Dit stuwt de vraag en de marktwaarde van uw productie.
Hoe bewijst u dat uw gas groen is? Omdat het gas fysiek mengt met aardgas in het leidingnet, werkt de markt administratief met groen gas certificaten, ook wel Garanties van Oorsprong (GvO’s) genoemd. VertiCer geeft deze certificaten uit per geproduceerde hoeveelheid. 1 GvO staat gelijk aan 1 MWh groen gas.
Deze certificaten vertegenwoordigen de duurzame waarde van het gas. Handel in deze certificaten kan, bovenop de gasprijs, een aanzienlijke inkomstenbron vormen voor producenten. Ekwadraat helpt u bij het navigeren van dit certificeringsproces en het optimaliseren van uw opbrengsten.
Wilt u investeren in groen gas of heeft u reststromen die u wilt verwaarden? De route van idee naar realisatie is complex en vraagt om expertise op het gebied van vergunningen, subsidies, techniek en contractering.
Ekwadraat is uw partner in dit traject. Wij rekenen uw business case door, verzorgen de engineering en begeleiden de bouw. Samen zorgen we ervoor dat uw project bijdraagt aan een fossielvrije toekomst én een gezond rendement oplevert.
Benieuwd naar de potentie van uw locatie? Neem contact op met de experts van Ekwadraat.
"Benieuwd naar de mogelijkheden? Ik zoek het graag uit!"
Sales- en accountmanager