Watts in Grass!? officieel van start

Leeuwarden, 25 juni 2026 – Met een kick-off tijdens het New Energy Forum gaat het grensoverstijgende project Watts in Grass!? officieel van start. Het project ontvangt € 2,94 miljoen aan cofinanciering vanuit het Interreg VI A-programma Deutschland-Nederland.

Binnen het project werken Nederlandse en Duitse bedrijven, landbouwondernemers en kennisinstellingen de komende jaren samen aan innovatieve oplossingen voor de biogaswaardeketen. Door gras, grasrijke reststromen en digestaat slim te benutten, willen de partners duurzame energieproductie vergroten, stikstof- en CO₂-uitstoot verminderen en nieuwe verdienmodellen voor agrariërs ontwikkelen.
 

Van gras naar groen gas, waterstof en biokool

De landbouwsector staat voor grote uitdagingen. Stijgende energiekosten, strengere milieueisen, stikstofproblematiek en de noodzaak om fossiele energie te vervangen, vragen om nieuwe, innovatieve oplossingen. Tegelijkertijd beschikt de sector over grote hoeveelheden biomassa en reststromen die effectiever benut kunnen worden.

Watts in Grass!? ontwikkelt en demonstreert daarom een geïntegreerd systeem waarin gras en reststromen worden omgezet in duurzame energie en hoogwaardige producten. Hierbij worden verschillende innovatieve technologieën gecombineerd. Gras wordt efficiënter vergist, CO₂ uit biogas wordt met groene waterstof omgezet in extra methaan, stikstof wordt uit digestaat verwijderd en vezelrijke reststromen worden verwerkt tot biokool. Hierdoor ontstaat meer groen gas uit dezelfde hoeveelheid biomassa, worden emissies verminderd en blijven waardevolle grondstoffen behouden binnen een circulair systeem.

Zo ontstaat een circulair systeem waarin energie, nutriënten en grondstoffen maximaal worden benut. Het project draagt daarmee bij aan een toekomstbestendige landbouw die minder afhankelijk is van fossiele energie, minder emissies veroorzaakt en nieuwe economische kansen creëert.

Van laboratorium naar het boerenerf

Een belangrijk onderdeel van het project is het opschalen van innovaties naar de praktijk. Verschillende technologieën zijn de afgelopen jaren ontwikkeld en getest op laboratoriumschaal in het REMO-LAB in Groningen. Binnen Watts in Grass!? worden deze innovaties verder doorontwikkeld, geïntegreerd en voor het eerst gedemonstreerd op landbouwschaal.

De centrale demonstratielocatie bevindt zich op het agrarisch bedrijf van Schulte Siering in het Duitse Bad Bentheim, net over de Nederlandse grens. Hier worden innovatieve vergistingstechnieken, biomethanisering, digestaat-elektrolyse en thermochemische verwerking van reststromen samengebracht in één praktijkomgeving. De resultaten worden vervolgens gebruikt voor economische analyses, levenscyclusanalyses en de ontwikkeling van schaalbare businessmodellen voor de landbouwsector.
 

Grensoverstijgende samenwerking

Het project brengt tien Nederlandse en Duitse partners samen en worden ondersteund door acht geassocieerde partners. De samenwerking brengt de sterke punten van beide landen samen: Nederlandse expertise op het gebied van circulaire technologieën en duurzame energie wordt gekoppeld aan de uitgebreide praktijkervaring met biogasinstallaties in Duitsland.

New Energy Coalition treedt op als projectcoördinator en is verantwoordelijk voor de algemene projectleiding, communicatie en regionale verankering van de resultaten. Kompetenzzentrum 3N verzorgt de kennisverspreiding in Nedersaksen en ondersteunt de implementatie bij Duitse partners.
De technologische ontwikkeling wordt geleid door Hanzehogeschool Groningen, Hochschule Emden/Leer en Hochschule Osnabrück. Zij werken aan de ontwikkeling, monitoring, modellering en evaluatie van de verschillende innovaties. Ekwadraat ondersteunt met economische analyses, businessmodellen en beleidsvraagstukken.

Aan de praktijkkant spelen bedrijven een belangrijke rol. Schulte Siering stelt zijn erf beschikbaar als demonstratielocatie. Paques ontwikkelt en implementeert de biomethaniseringstechnologie, D&R Energy bouwt de digestaat-elektrolyser voor waterstofproductie en stikstofverwijdering, terwijl BTG Biomass Technology Group verantwoordelijk is voor de integratie van de pyrolysetechnologie voor de productie van biokool.

SDE+ regeling 2016 gepubliceerd

€ 8 miljard SDE+ budget beschikbaar

De minister stelt in totaal ca. € 8 miljard beschikbaar voor de SDE+ 2016. Dit bedrag wordt in rondes opengesteld. De eerste ronde start op 22 maart 2016 en kent een plafond van € 4 miljard. Deze ronde is ca. 1 maand open en sluit op 28 april 2016.

De tweede ronde opent in oktober 2016. Het budget wordt rond 1 juni 2016 bekend gemaakt maar kent naar verwachting eenzelfde verplichtingsruimte als de eerste ronde. 

Minder fases en inschrijven op 0,1 cent nauwkeurig

De minister geeft aan minder noodzaak te zien voor verschillende fases doordat projecten beter met elkaar kunnen concurreren. De minister stelt de ontwikkelaars in staat om op 0,1 cent per kWh nauwkeurig hun subsidiebedrag te bepalen. Hierdoor zijn er per ronde 4 fases beschikbaar voor 9, 11, 13 en 15 cent per kWh.

Voor een totaaloverzicht van alle subsidiebedragen per techniek kunt u onze overzichtelijke tabellen downloaden via de volgende link.

Geen SDE+ bij negatieve stroomprijs

Wanneer de stroomprijs 6 uur of langer negatief is, wordt er vanaf de SDE+ 2016 geen SDE+ meer uitgekeerd over deze productie. Dit geldt voor installaties vanaf 500 kW en windmolens vanaf 3 MW. Hoe dit in de praktijk wordt uitgevoerd is nog niet bekend gemaakt.

Geen tussentijdse informatie over budgetuitputting SDE+

De minister zal tussentijds geen updates meer verstrekken over de uitputting van het budget. De reden die de minister aanvoert, is dat ondernemers hiermee gestimuleerd worden zo scherp mogelijk in te schrijven.

Vergisting
De Minister verhoogt de subsidiebedrag voor vergistingsinstallaties niet. Voor de verlengde levensduur van co-mestvergisters is het subsidiebedrag voor de productie van groengas aanzienlijk gedaald.

Zonne-energie
Het tarief voor zonnepanelen daalt volgend jaar naar 12,8 cent per kWh bij 950 vollasturen. Zonthermie wordt vanaf 2016 opengesteld voor projecten met een apertuuroppervlakte van tenminste 200 m². Voor kleinere installaties heeft de minister de ISDE (investeringssubsidie in duurzame energie) in het leven geroepen.

Hout en biomassa gestookte installaties
Vanaf 2016 wordt geen onderscheid meer gemaakt in kleinere en grotere gecombineerde opwekking uit vaste of vloeibare biomassa. De minister ziet dat er geen verschil in techniek is tussen grotere en kleinere installaties. Kleinere installaties moeten gebruik maken van het aantal vollasturen en basisprijs van de grotere installaties. De rendementseis voor deze installaties is gesteld op 10% elektrisch vermogen.

Ketels op houtpellets voor stoomproductie kunnen vanaf 2016 aanspraak maken op 8 jaar subsidie. In 2015 was dit nog 12 jaar.

Geothermie
De minister maakt het vanaf 2016 mogelijk om bij een bestaande geothermieinstallatie een derde put te boren. Hierbij komt extra vermogen beschikbaar. De minister geeft aan dat eerst de bestaande beschikking volgemaakt moet worden voor de aanvullende subsidie wordt uitbetaald.

Daarnaast is het mogelijk om bestaande olie- en gasputten te gebruiken voor het opwekken van warmte. Beide categoriën kunnen inschrijven voor hetzelfde subsidiebedrag als reguliere aardwarmteprojecten met een diepte tot 3.500 meter.

Wind
De categorie ‘wind op verbindende waterkeringen’ wordt uitgebreid voor windmolens die in de kernzone of beschermingszone staan aan de waterkant van een primaire zeewaterkering. De categorie krijgt de naam ‘wind op primaire zeewaterkering’.

De categorie ‘1 op 1 vervanging’ komt te vervallen. Enkel windmolens die de volledige subsidietermijn van 15 jaar hebben volgemaakt of windmolens die minstens 1 MW groter worden kunnen nog aanvragen. Deze projecten kunnen aanvragen binnen de reguliere categorie.

Vanaf 2016 hoeven windprojecten geen windrapport meer op te stellen. In plaats hiervan moet gebruik gemaakt worden van de door RVO beschikbaar gestelde Windviewer.

Bij- en meestook van biomassa in kolencentrales
De bij- en meestook van biomassa blijft in de SDE+ regeling. Daarnaast wordt het mogelijk om ook A-hout mee te verbranden. Over deze categorie is door de Minister lang negedacht n.a.v. een motie om de SDE+ niet open te stellen voor kolencentrales. De Minister heeft besloten de categorie tóch open te stellen. Hierbij is aangegeven dat de minister de mogelijkheid open houdt op de beschikkingen op een later moment aan te passen. Ook heeft de Minister een uitzondering opgenomen voor de bankgarantie die grotere projecten binnen 4 weken na beschikking moeten stellen.

Getijdenenergie
Vanaf 2016 is het mogelijk om SDE+ subsidie aan te vragen voor getijdenenergie. Aangezien de kostprijs nog hoger ligt dan 15 cent per kWh, kunnen deze projecten in de vrije categorie aanvragen.

Aanvragen?

Het tijdig indienen van de SDE+ aanvraag is van groot belang. De SDE+ 2016 opent op 22 maart en in oktober 2016. Beide rondes zijn ca. 1 maand open. Hoe eerder u indient, hoe groter de kans op subsidie. Een te laag subsidiebedrag kan leiden tot een niet financierbaar project. Laat u daarom goed informeren over een juiste aanvraagstrategie. Onze adviseurs helpen u graag om een juiste keuze te maken.

Contact
Wilt u meer informatie over de SDE+ 2016 of wilt u zelf subsidie aanvragen? Neem dan contact op met onze SDE+ specialist Rik Heijman via rheijman@ekwadraat.com of 06-23251797.

Bijlagen
Overzichtstabellen basisbedragen SDE+ 2016
De aanwijzingsregeling van de SDE+ 2016
Lees zelf de brief van minister Kamp over de aankondiging van de SDE+ 2016