Watts in Grass!? officieel van start

Leeuwarden, 25 juni 2026 – Met een kick-off tijdens het New Energy Forum gaat het grensoverstijgende project Watts in Grass!? officieel van start. Het project ontvangt € 2,94 miljoen aan cofinanciering vanuit het Interreg VI A-programma Deutschland-Nederland.

Binnen het project werken Nederlandse en Duitse bedrijven, landbouwondernemers en kennisinstellingen de komende jaren samen aan innovatieve oplossingen voor de biogaswaardeketen. Door gras, grasrijke reststromen en digestaat slim te benutten, willen de partners duurzame energieproductie vergroten, stikstof- en CO₂-uitstoot verminderen en nieuwe verdienmodellen voor agrariërs ontwikkelen.
 

Van gras naar groen gas, waterstof en biokool

De landbouwsector staat voor grote uitdagingen. Stijgende energiekosten, strengere milieueisen, stikstofproblematiek en de noodzaak om fossiele energie te vervangen, vragen om nieuwe, innovatieve oplossingen. Tegelijkertijd beschikt de sector over grote hoeveelheden biomassa en reststromen die effectiever benut kunnen worden.

Watts in Grass!? ontwikkelt en demonstreert daarom een geïntegreerd systeem waarin gras en reststromen worden omgezet in duurzame energie en hoogwaardige producten. Hierbij worden verschillende innovatieve technologieën gecombineerd. Gras wordt efficiënter vergist, CO₂ uit biogas wordt met groene waterstof omgezet in extra methaan, stikstof wordt uit digestaat verwijderd en vezelrijke reststromen worden verwerkt tot biokool. Hierdoor ontstaat meer groen gas uit dezelfde hoeveelheid biomassa, worden emissies verminderd en blijven waardevolle grondstoffen behouden binnen een circulair systeem.

Zo ontstaat een circulair systeem waarin energie, nutriënten en grondstoffen maximaal worden benut. Het project draagt daarmee bij aan een toekomstbestendige landbouw die minder afhankelijk is van fossiele energie, minder emissies veroorzaakt en nieuwe economische kansen creëert.

Van laboratorium naar het boerenerf

Een belangrijk onderdeel van het project is het opschalen van innovaties naar de praktijk. Verschillende technologieën zijn de afgelopen jaren ontwikkeld en getest op laboratoriumschaal in het REMO-LAB in Groningen. Binnen Watts in Grass!? worden deze innovaties verder doorontwikkeld, geïntegreerd en voor het eerst gedemonstreerd op landbouwschaal.

De centrale demonstratielocatie bevindt zich op het agrarisch bedrijf van Schulte Siering in het Duitse Bad Bentheim, net over de Nederlandse grens. Hier worden innovatieve vergistingstechnieken, biomethanisering, digestaat-elektrolyse en thermochemische verwerking van reststromen samengebracht in één praktijkomgeving. De resultaten worden vervolgens gebruikt voor economische analyses, levenscyclusanalyses en de ontwikkeling van schaalbare businessmodellen voor de landbouwsector.
 

Grensoverstijgende samenwerking

Het project brengt tien Nederlandse en Duitse partners samen en worden ondersteund door acht geassocieerde partners. De samenwerking brengt de sterke punten van beide landen samen: Nederlandse expertise op het gebied van circulaire technologieën en duurzame energie wordt gekoppeld aan de uitgebreide praktijkervaring met biogasinstallaties in Duitsland.

New Energy Coalition treedt op als projectcoördinator en is verantwoordelijk voor de algemene projectleiding, communicatie en regionale verankering van de resultaten. Kompetenzzentrum 3N verzorgt de kennisverspreiding in Nedersaksen en ondersteunt de implementatie bij Duitse partners.
De technologische ontwikkeling wordt geleid door Hanzehogeschool Groningen, Hochschule Emden/Leer en Hochschule Osnabrück. Zij werken aan de ontwikkeling, monitoring, modellering en evaluatie van de verschillende innovaties. Ekwadraat ondersteunt met economische analyses, businessmodellen en beleidsvraagstukken.

Aan de praktijkkant spelen bedrijven een belangrijke rol. Schulte Siering stelt zijn erf beschikbaar als demonstratielocatie. Paques ontwikkelt en implementeert de biomethaniseringstechnologie, D&R Energy bouwt de digestaat-elektrolyser voor waterstofproductie en stikstofverwijdering, terwijl BTG Biomass Technology Group verantwoordelijk is voor de integratie van de pyrolysetechnologie voor de productie van biokool.

21 februari 2025

Subsidie Energietransitie Verduurzaming bedrijven

Subsidieregeling Private Laadpaalinfrastructuur bij bedrijven (SPRILA)

Ben je bezig met het verduurzamen van je wagenpark? Dan kan het interessant zijn om ook naar de mogelijkheden voor laadinfrastructuur te kijken. Veel bedrijven stellen nu de investering in laadpalen uit vanwege de hoge aanschaf- en installatiekosten. De Rijksdienst van Ondernemend Nederland (RVO) biedt als oplossing hiervoor de SPRILA-regeling aan.

5 augustus 2024

Duurzame bedrijventerreinen Verduurzaming bedrijven Energietransitie Netcongestie

Nieuwe subsidieregeling private laadinfrastructuur voor bedrijven

Ben je bezig met het verduurzamen van je wagenpark? Dan kan het interessant zijn om ook naar de mogelijkheden voor laadinfrastructuur te kijken. Laadinfrastructuur aanleggen op een bedrijfsterrein heeft meerdere voordelen; het verhogen van de waarde van het terrein, het verbeteren van milieuprestaties en het faciliteren van laadmogelijkheid voor elektrisch vervoer van zowel medewerkers als klanten.  

29 januari 2024

Duurzame energie initiatieven Energiebesparing Energietransitie

It sil wêze: duurzaam Friso Theater

It sil wêze: De Tocht. In het – waarschijnlijk – duurzaamste theater van Nederland, in Leeuwarden. Daar moest hét adviesbureau in duurzaamheid, Ekwadraat, natuurlijk aan meewerken. Jan Zuidema, technisch manager van Ekwadraat, ervoer het project als een heuse Elfstedentocht: onvoorspelbaar, avontuurlijk en euforisch na het behalen van de finish. Jan Zuidema: “Ik ben het meest trots op de cirkel van energie die we daar hebben gecreëerd: we gebruiken zowel de warme als de kou optimaal, gevoed door duurzame bronnen.”

20 december 2023

Vergunning Duurzame energie initiatieven Energietransitie

Wat verandert er met de komst van de omgevingswet?

Op 1 januari 2024 gaat de nieuwe omgevingswet in werking. De omgevingswet is een wet voor de fysieke leefomgeving. Er zijn minder nationale regels dan in de huidige wetten over de fysieke leefomgeving. Deze onderwerpen worden straks door de gemeente zelf geregeld. De gemeente maakt meer regels zelf. Dit geeft meer regionale flexibiliteit, maar daarmee worden de verschillen tussen gemeenten worden ook groter. 

1 december 2023

Subsidie Verduurzaming bedrijven Energietransitie

Subsidieregeling Mkb haalbaarheidsvoucher ondersteunt Noordelijke innovatie

Het Stimuleringsfonds Noord-Nederland (SNN) stelt per 1 december 2023 de Subsidieregeling Mkb haalbaarheidsvoucher beschikbaar. De subsidie is gericht op midden- en kleinbedrijven (mkb) in Drenthe, Friesland en Groningen. De regeling biedt jou als ondernemer de mogelijkheid om de haalbaarheid van innovatieve ideeën te onderzoeken met behulp van de beschikbare proeftuinen in Noord-Nederland. Eén van deze proeftuinen is de Energiecampus Leeuwarden.

17 mei 2023

Energiebesparing Energietransitie Verduurzaming bedrijven

Onderzoeksplicht energiebesparing voor energie-intensieve bedrijven

De onderzoeksplicht is een nieuwe rapportageplicht in 2023 en een aanvulling op de al bestaande informatieplicht energiebesparing. Deze regeling verplicht energie-intensieve bedrijven om eens in de vier jaar een rapportage aan te leveren over de energiebesparende maatregelen die al genomen zijn of die nog genomen gaan worden.

12 januari 2023

Energiebesparing Energietransitie Verduurzaming bedrijven

Afvallen in CO2

Heb jij ook goede voornemens in 2023 voor je bedrijf? Staat het verduurzamen van je organisatie hier ook tussen, maar weet je niet hoe of waar je moet beginnen? Dan ben je bij ons aan het juiste adres! Met een CO2-footprint heb je een overzichtelijke 0-meting wat je uitstoot is en waar je kunt verduurzamen. In 2030 moeten we in Europa de uitstoot met 55% hebben gereduceerd. De groene stappen die jij met jouw bedrijf zet dragen hieraan bij!

26 juli 2022

Energiebesparing Energietransitie

Energiebesparing mkb, grootzakelijk en industrie in 2023: wat verandert er?

Op dit moment vindt er per bedrijfssector een actualisatie van de Erkende Maatregelenlijsten energiebesparing (EML) plaats naar de meest recente stand van techniek, investerings- en energieprijzen. De definitieve Erkende Maatregelenlijsten energiebesparing wordt eind 2022 gepubliceerd. De huidige verwachting is dat de nieuwe ronde van de informatieplicht energiebesparing per 1 december 2023 ingaat.

Biobrandstoffen
20 april 2022

Energietransitie

Duurzaam mobiel over de grens

Diesel is een brandstof die over de hele wereld wordt gebruikt en erg moeilijk is te vervangen. Internationale afspraken maken duidelijk dat het gebruik van fossiele diesel in 2050 niet meer is toegestaan. Dit betekent dat er een grote transformatie moet plaatsvinden in de wereld van brandstoffen. De vervanging van diesel voor zware motoren is daarmee één van de grootste uitdagingen voor de klimaattransitie op weg naar een fossielvrij 2050. 

wijkuitvoeringsplan
6 april 2022

Warmtetransitie Energietransitie Aardgasvrije wijken

Vorming nieuwe coalities: unieke kans om een beweging in de wijk tot stand te brengen

Een spannende tijd breekt aan voor de nieuwe gemeenteraden. Nieuwe coalities moeten worden gevormd in een versplinterd landschap met meer lokale politieke partijen dan ooit. "Bereid je als gemeenteraadslid voor op een intensieve samenwerking met je bewoners en geef bewoners de ruimte om zelf eigenaarschap voor verduurzamen en aardgasvrij te laten groeien. Geef je ambtelijke organisatie de vrijheid en ruimte om maatwerk toe te passen in de wijk".

6 april 2022

Algemeen Energietransitie

Energiehotspots Noord-Holland, Fryslân, Groningen bundelen krachten

De ondertekening van een intentieverklaring begin maart vormde het startschot voor de verbinding van Noordelijke expertisecentra voor energie. Energiecampus Leeuwarden (Fryslân), Expertisecentrum Investa (vergassingstechnologie – Noord-Holland Noord) en Centre of Expertise Energy EnTranCe (Groningen) gaan een netwerk vormen.