Leeuwarden, 25 juni 2026 – Met een kick-off tijdens het New Energy Forum gaat het grensoverstijgende project Watts in Grass!? officieel van start. Het project ontvangt € 2,94 miljoen aan cofinanciering vanuit het Interreg VI A-programma Deutschland-Nederland.
Binnen het project werken Nederlandse en Duitse bedrijven, landbouwondernemers en kennisinstellingen de komende jaren samen aan innovatieve oplossingen voor de biogaswaardeketen. Door gras, grasrijke reststromen en digestaat slim te benutten, willen de partners duurzame energieproductie vergroten, stikstof- en CO₂-uitstoot verminderen en nieuwe verdienmodellen voor agrariërs ontwikkelen.
De landbouwsector staat voor grote uitdagingen. Stijgende energiekosten, strengere milieueisen, stikstofproblematiek en de noodzaak om fossiele energie te vervangen, vragen om nieuwe, innovatieve oplossingen. Tegelijkertijd beschikt de sector over grote hoeveelheden biomassa en reststromen die effectiever benut kunnen worden.
Watts in Grass!? ontwikkelt en demonstreert daarom een geïntegreerd systeem waarin gras en reststromen worden omgezet in duurzame energie en hoogwaardige producten. Hierbij worden verschillende innovatieve technologieën gecombineerd. Gras wordt efficiënter vergist, CO₂ uit biogas wordt met groene waterstof omgezet in extra methaan, stikstof wordt uit digestaat verwijderd en vezelrijke reststromen worden verwerkt tot biokool. Hierdoor ontstaat meer groen gas uit dezelfde hoeveelheid biomassa, worden emissies verminderd en blijven waardevolle grondstoffen behouden binnen een circulair systeem.
Zo ontstaat een circulair systeem waarin energie, nutriënten en grondstoffen maximaal worden benut. Het project draagt daarmee bij aan een toekomstbestendige landbouw die minder afhankelijk is van fossiele energie, minder emissies veroorzaakt en nieuwe economische kansen creëert.
Een belangrijk onderdeel van het project is het opschalen van innovaties naar de praktijk. Verschillende technologieën zijn de afgelopen jaren ontwikkeld en getest op laboratoriumschaal in het REMO-LAB in Groningen. Binnen Watts in Grass!? worden deze innovaties verder doorontwikkeld, geïntegreerd en voor het eerst gedemonstreerd op landbouwschaal.
De centrale demonstratielocatie bevindt zich op het agrarisch bedrijf van Schulte Siering in het Duitse Bad Bentheim, net over de Nederlandse grens. Hier worden innovatieve vergistingstechnieken, biomethanisering, digestaat-elektrolyse en thermochemische verwerking van reststromen samengebracht in één praktijkomgeving. De resultaten worden vervolgens gebruikt voor economische analyses, levenscyclusanalyses en de ontwikkeling van schaalbare businessmodellen voor de landbouwsector.
Het project brengt tien Nederlandse en Duitse partners samen en worden ondersteund door acht geassocieerde partners. De samenwerking brengt de sterke punten van beide landen samen: Nederlandse expertise op het gebied van circulaire technologieën en duurzame energie wordt gekoppeld aan de uitgebreide praktijkervaring met biogasinstallaties in Duitsland.
New Energy Coalition treedt op als projectcoördinator en is verantwoordelijk voor de algemene projectleiding, communicatie en regionale verankering van de resultaten. Kompetenzzentrum 3N verzorgt de kennisverspreiding in Nedersaksen en ondersteunt de implementatie bij Duitse partners.
De technologische ontwikkeling wordt geleid door Hanzehogeschool Groningen, Hochschule Emden/Leer en Hochschule Osnabrück. Zij werken aan de ontwikkeling, monitoring, modellering en evaluatie van de verschillende innovaties. Ekwadraat ondersteunt met economische analyses, businessmodellen en beleidsvraagstukken.
Aan de praktijkkant spelen bedrijven een belangrijke rol. Schulte Siering stelt zijn erf beschikbaar als demonstratielocatie. Paques ontwikkelt en implementeert de biomethaniseringstechnologie, D&R Energy bouwt de digestaat-elektrolyser voor waterstofproductie en stikstofverwijdering, terwijl BTG Biomass Technology Group verantwoordelijk is voor de integratie van de pyrolysetechnologie voor de productie van biokool.
Aardwarmte
Op 30 juni 2017 maakte de huidige eigenaar van A.C. Hartman Willem Hartman (71 jaar) bekend dat het bedrijf overgenomen wordt door The Fruit Farm Group. Met deze overname zorgt Hartman voor een duurzame bedrijfsvoering, maar in de toekomst ook voor een duurzame productie middels geothermie.
SDE subsidie
De SDE+ 2017 najaarsronde is geopend van 3 tot 26 oktober 2017 en heeft een budget van € 6 miljard. Ten opzichte van de openstelling in de voorjaarsronde zijn er kleine wijzigingen doorgevoerd op het gebied van Zon-PV. In onderstaande tabel ziet u de openstelling per fase.
SDE subsidie
Ekwadraat is een van de ondertekenaars van de recent getekende Green Deal Ultra Diepe Geothermie (UDG). De Green Deal is een samenwerking van de Rijksoverheid met EBN, TNO en acht Consortia. Deze consortia zijn projectpartijen uit de regio’s Heerenveen, Leeuwarden, GOUD, Renkum, Oost Brabant, Schiedam en Haven Rotterdam. Ekwadraat is mede ondertekenaar van het consartia Heerenveen. Ekwadraat is ook betrokken bij de ontwikkelingen van de consortia in Leeuwarden en Schiedam.
Groen gas & vergisting Aardwarmte Zonne-energie
Per 1 juli geldt er een nieuwe Erkende Maatregelenlijst voor energiebesparing. Dit is een onderdeel van regelgeving van het Activiteitenbesluit. Aan de zeven branches waarvoor al een een specifieke Erkende Maatregelenlijst van kracht was, zijn vijf branches toegevoegd. Daarnaast zijn er voor de bestaande branches aanvullende maatregelen toegevoegd. Dit is op 7 juni door middel van de wijzigingsregeling activiteitenregeling bijlage 10 gepubliceerd.
SDE subsidie
De tenderregeling mono-mestvergisting SDE+ opent op 4 juli, in tegenstelling tot eerdere berichten dat deze op 13 of 27 juni opengesteld zou worden! Als u hiervan gebruik wilt maken dient u snel stappen te ondernemen in de voorbereiding van de aanvraag. Ekwadraat kan u begeleiden naar het indienen van een succesvolle aanvraag.
Aardwarmte Biomassa energie Energiebesparing
Nederland circulair in 2050. Dat is de ambitie van staatssecretaris Dijksma van Infrastructuur en Milieu. In het Rijksbrede programma Circulaire Economie heeft het kabinet de ambitie weergegeven om samen met maatschappelijke partners in 2030 een (tussen)doelstelling te realiseren van 50% minder gebruik van primaire grondstoffen. Ook vanuit Circulair Friesland wordt geanticipeerd op deze nieuwe economie. Om een bijdrage te leveren aan deze doelstellingen én vanuit de duurzaamheidsgedachte van de initiatiefnemers zelf, is circulair bouwen ook de norm bij ontwikkelingen op de Energiecampus Leeuwarden.
Subsidie
Staatsecretaris Van Dam van Economische Zaken wil de EHG-regeling, opvolger van de IRE-regeling, verlengen tot 2022. Deze investeringssubsidie voor glastuinbouw zou dit jaar in juli aflopen maar in de evaluatie van dit voorjaar is het nut van de regeling aangetoond.
Subsidie
Ekwadraat zet zich in voor het ontwikkelen van een digitaal kenniscentrum voor geothermie. Door dit online platform hoopt Ekwadraat een antwoord te bieden op vragen die spelen bij deze relatief nieuwe vorm van duurzame energie. Daarnaast zal het platform ook een plek zijn om alle lopende projecten terug te vinden, waarbij deze projecten samen kunnen werken aan verbeterde oplossingen en technieken. Vanuit de samenwerking binnen het platform worden bijeenkomsten en excursies georganiseerd waardoor synergie ontstaat.
Energietransitie SDE subsidie
Vanaf 1 mei is voor nieuwe geothermieprojecten een ’Vergunning Aanleg Boorgat’ nodig. Het uitvoeren van de benodigde onderzoeken en de behandeltijd voor de vergunning maakt het naar verwachting niet mogelijk een aanvraag voor SDE+ in te dienen in het najaar van 2017.
Aardwarmte
Bouwbedrijf Lont heeft zich gecommitteerd aan het Nul op de Meter-concept ontwikkeld door Ekwadraat. Dit concept biedt huiseigenaren de mogelijkheid om tegen marktconforme kosten energiebesparende en duurzame maatregelen in hun woningen te verwezenlijken.
Zonne-energie Energiebesparing
Minister Kamp heeft op 5 april bekend gemaakt dat de SDE+ in het voorjaar van 2017 net als voorgaande openstellingen is overtekend. In totaal is er met 4.673 aanvragen een budget van € 7,1 miljard geclaimd. Het beschikbare budget van € 6 miljard is pas in fase 3 overtekend waarbij projecten tot en met 11,0 cent in ieder geval beoordeeld worden. Op welk basisbedrag de € 6 miljard is overtekend is niet bekend gemaakt. Ook kunnen projecten nog afvallen door onvolledigheid of doordat de aanvraag onvoldoende onderbouwd is. De minister verwacht niet dat de beoordeling van alle projecten vóór 1 juli kan worden afgerond.
Groen gas & vergisting
Voor het toepassen van mono-mestvergisting is het essentieel voor het rendement om gebruik te maken van dagverse mest. Dit is het gemakkelijkste te bereiken door stallen met dichte vloeren. Door nieuwe eisen voor emissies zijn er de afgelopen jaren een heel aantal stallen gebouwd met dichte vloeren. Echter blijft het meest voorkomende type stalvloer de roostervloer. In de afgelopen 20 jaar is deze het meeste toegepast voor ligboxstallen.