Programma aardgasvrije wijken

Proeftuinaanvraag

Als de kleinste gemeente in Nederland wil Schiermonnikoog een voorbeeldfunctie aannemen. Als het hier niet kan, kan het nergens! Zo heeft Schiermonnikoog zichzelf de doelstelling gesteld om het eerste aardgasvrije eiland en de eerste aardgasvrije gemeente van Nederland te worden. In dit kader is besloten om mee te doen aan het Programma Aardgasvrij Wijken met als positief resultaat dat de gemeente 2,3 miljoen euro subsidie heeft ontvangen. De gemeente had Ekwadraat gevraagd om te begeleiden en helpen bij het schrijven van de proeftuinaanvraag. Ekwadraat heeft de aanvraag geschreven, samen met de gemeente diverse stakeholders betrokken, de inhoud mede vormgegeven en de technische en financiële berekeningen gemaakt.

Het aanleggen van een tweede wadkabel is kostbaar en moet door een Natura-2000 gebied gelegd worden. Daarnaast brengt het aanleggen van deze wadkabel overlast met zich mee. We hebben onderzocht of het mogelijk is om te verduurzamen zonder de noodzaak van een tweede wadkabel.

Datum

Zomer 2021 – 1 november 2021
 

Opdrachtgever

Gemeente Schiermonnikoog

Specialisaties

Aardgasvrije wijken
PAW

De gemeente Schiermonnikoog heeft de proeftuin aangevraagd voor de wijk Nieuw-Dokkum. In Nieuw-Dokkum zijn 152 woningen en 5 utiliteitspanden aanwezig: een basis- en middelbare school, een gymzaal, een gezondheidscentrum en een busremise. De wijk kenmerkt zich door het hoge aantal jaren ’70 woningen en de vele (voormalig) woningbouwcorporatiewoningen. De eigendomsverhouding is 48% particuliere woningen tegenover 52% woningbouwcorporatiewoningen van WoonFriesland. De bewoners van Nieuw-Dokkum staan bekend als mensen die graag de handen uit de mouwen steken. De bewoners van de wijk kennen elkaar goed en de gemeente staat dichtbij de bewoners.

In een kleine, hechte gemeenschap als Schiermonnikoog is betrokkenheid en keuzevrijheid essentieel voor het slagen van lokale beleidsplannen. Daarom zijn er in de afgelopen twee jaar diverse eilandcharrettes uitgevoerd met inwoners, het college en de raad. Hierin zijn diverse uitgangspunten en principes vastgesteld voor een aardgasvrij eiland welke centraal staan in de participatie- en communicatieaanpak en hebben geleid tot een (voorlopige) techniekkeuze. 

Het aardgasvrij maken van de wijk Nieuw Dokkum zal een aantal stappen doorlopen. De eerste stap is het goed isoleren van de woningen. Daarna volgt stap twee: de huizen verwarmen zonder aardgas. De gemeente wil voor de hele wijk een gezamenlijk warmtesysteem aanleggen met een warmtepomp die in de nieuwbouw van de basisschool kan komen.

Uniek aan de proeftuinaanvraag en de wijk Nieuw-Dokkum zijn de koppelkansen. In het ruimtelijk domein is aanleg van een warmtenet een aanwezige ingreep. Tegelijk biedt het ook een kans om andere ruimtelijke opgaven aan te pakken zoals het bevorderen van biodiversiteit, het scheiden van het rioolstelsel en het invoeren van snelheidsbeperkingen op de weg. Ook zorgt het individueel langsgaan bij bewoners voor meer aandacht bij de 20 huishoudens in de wijk waar Zorg en Welzijn actief is. Ten slotte, wordt de proeftuin gekoppeld aan opleidingsdoeleinden van het in Nieuw-Dokkum nieuw te ontwikkelen Leer- en Ontwikkelcentrum. Studenten zullen praktijkervaring opdoen bij de vereiste installatie- en bouwwerkzaamheden.

Voor de uitvoering van de aanpak zijn reeds een aantal partners betrokken: woningbouwcorporatie WoonFriesland, energiecoöperatie de Sintrale, netbeheerders Liander en Stedin en de lokale aannemer en installateur. 
 

"Ik beantwoord al uw vragen over de warmtetransitie"

Marjan de Vries

Adviseur energietransitie en circulaire economie

Wat betekent het als je wijk 2,3 miljoen euro subsidie ontvangt?

Samen gingen we met de gemeente in vier informatiebijeenkomsten het gesprek aan over zorgen, wensen en uitdagingen die de wijk te wachten staat. Tijdens de bijeenkomsten werd kort uitleg gegeven over wat het betekent om een Proeftuin Aardgasvrije Wijk te zijn. 

Het isoleren en aardgasvrij maken van de woningen in Nieuw Dokkum wil de gemeente samen met de bewoners en haar partners, waaronder WoonFriesland, gaan doen. Er ligt een idee voor het aardgasvrij maken van de woonwijk, maar dit idee kan nog aangepast worden. De komende tijd gaan ze vooral gebruiken voor het isoleren van de woningen. Ondertussen wordt er nagedacht hoe het gas vervangen kan worden voor een meer duurzame vorm van energie.

Gerelateerde projecten